Wat is gluten?

Gluten is een natuurlijk eiwit dat voorkomt in tarwe en aanverwante graansoorten. Hierdoor vind je de gluten ook in voedingsmiddelen die bereid zijn met graansoorten die gluten bevatten. 

• Tarwe
• Rogge
• Spelt
• Gerst
• Onrijpe spelt of Grünkern
• Haver (tenzij gecertificeerd glutenvrij)
• Kleine spelt
• Amelkoren
• Khorasantarwe (Kamut®)
• Triticale
• Emmertarwe
• Dinkel

Onder meer:

• Meel
• Tarwezetmeel
• Paneermeel
• Pasta
• Muesli
• Alle bakkerijproducten, van biscuitjes tot pretzels, om maar een paar te noemen.

Gluten komt ook in veel voedingsmiddelen terecht tijdens het productieproces of wordt als bindmiddel gebruikt.

Hoewel de voedingswaarde van gluten vaak verwaarloosbaar is, heeft gluten positieve fysiologische en technologische eigenschappen wanneer we met meel willen werken. Gluten maakt namelijk van meel een plakkerig deeg als het samen met water wordt verwerkt. Ook zorgt gluten voor de elasticiteit van deeg, houdt het deeg bijeen en geeft het de knapperigheid aan brood- en bakkerijproducten.

In veel gevallen spelen erfelijke factoren een rol bij glutenintolerantie. Maar ook het immuunsysteem, infecties en voeding kunnen van invloed zijn. Hoe dan ook, niet elke vorm van intolerantie is dezelfde. In het algemeen zijn drie typen te onderscheiden: coeliakie, overgevoeligheid voor gluten/tarwe en tarwe-allergie. Vaak worden deze termen door elkaar gebruikt, hoewel ze volledig andere symptomen en uitdagingen inhouden, ook voor de betrokken personen.

Buikpijn, diarree en hoofdpijn zijn veelvoorkomende klachten. Ook symptomen als spier- en gewrichtspijn komen voor.

Maar voordat je helemaal stopt met het eten van brood en pizza is het belangrijk dat je vanwege je klachten een specialist geraadpleegd hebt voor een diagnose. Hij of zij kan bepalen of je glutenintolerant bent en zo ja, om welk type het gaat. Alle drie de vormen van intolerantie hebben één ding gemeen: een glutenvrije leefstijl kan de symptomen aantoonbaar verbeteren.

Ben je arts of diëtist? Je vindt meer gedetailleerde informatie over gluten bij het Dr. Schär Institute, het kennisplatform voor experts op het gebied van glutenintolerantie en het glutenvrije dieet.