Ana içeriğe atla

Çölyak hastalığı ve gluten intoleransı teşhisi konan kişiler sıkı bir glutensiz diyet uygulamalıdır. Bu yazımızda size glutensiz kurallar ve ürünlerin belgelendirilmesi hakkında bilgi ve gluteni kontrol etmek için gıda etiketlemesinin nasıl okunacağına dair ipuçları sunuyoruz.

Türkiye’de etiketleme yönetmelikleri

Türkiye'de gıdaların etiketlenmesi, Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği kapsamında düzenlenmektedir. Bu yönetmelik uyarınca alerji veya intoleransa neden olabilecek bileşenlerin etiketlerde açıkça belirtilmesi ve içerik listesinde diğer bileşenlerden ayırt edilebilecek şekilde vurgulanması zorunludur. Gluten ile ilgili beyanlar da belirli kurallara tabidir. Buna göre, gluten içeriği 20 mg/kg'ı (20 ppm) aşmayan ürünler “glutensiz” olarak etiketlenebilir. Bu düzenlemeler, çölyak hastalığı ve diğer glutenle ilişkili rahatsızlıkları olan bireylerin güvenli gıda seçimi yapabilmelerini amaçlamaktadır. 

Glutensiz gıdalar satın almak için ipuçları

Gluten etiketleri nasıl okunur? Bu, çölyak hastalığı ve çölyak dışı gluten duyarlılığı olan veya başka nedenlerle glutensiz bir diyet uygulayan kişiler için önemli bir konudur. 

Glutensiz semboller ve belgelendirme aramanın yanı sıra, her zaman içerik listesini kontrol etmelisiniz. Buğday, arpa, çavdar ve yulaf kontrol edilmesi gereken temel malzemelerdir. 

Buğday içermemesinin mutlaka glutensiz olduğu anlamına gelmemektedir. Ayrıca “eser miktarda gluten içerebilir”, “buğday içeren ürünlerle aynı hatta üretilmiştir” veya “çapraz bulaşma riski bulunmaktadır” gibi uyarılar da değerlendirilmelidir. Bu tür ifadeler, üretim sırasında glutenle istenmeyen teması işaret edebilir.

İçerik listesi uygun görünse bile, ürünün glutensiz olarak etiketlenip etiketlenmediğini ve üretici tarafından verilen diğer bilgilendirmeleri gözden geçirmek önemlidir. Şüphe duyulan durumlarda üretici firmadan ek bilgi alınması önerilir.

Fırın, pastane, kafe ve restoran gibi toplu tüketim noktalarında hazırlanan veya paketlenen ürünlerde ise içerik ve çapraz bulaşma riskleri her zaman ambalajlı ürünlerde olduğu kadar açık olmayabilir. Bu nedenle çölyak hastalığı veya glutenle ilişkili rahatsızlığı olan bireylerin, kullanılan malzemeler ve hazırlama koşulları hakkında işletmeden bilgi alması önem taşır.

 

Etikette Ne Aramalıyım?

  • “Glutensiz” ibaresi (≤20 ppm gluten)
  • İçindekiler listesinde buğday, arpa, çavdar bulunmaması
  • Alerjen bildirimlerinin kontrol edilmesi
  • Çapraz bulaşma uyarılarının değerlendirilmesi