Jak diagnozuje się celiakię?

Jak diagnozuje się celiakię?

Przy obecności objawów, które można skojarzyć z celiakią, wstępną diagnozę nietolerancji glutenu można często uzyskać na podstawie samego badania krwi. Jednak definitywna diagnoza jest możliwa jedynie na podstawie biopsji jelitowej. W ramach tego badania pobiera się próbkę tkanki z jelita cienkiego, którą następnie poddaje się badaniu histologicznemu, które może wykazać potencjalną atrofię kosmków jelitowych.

Badania krwi

Określone badania krwi mogą potwierdzić podejrzenie celiakii. Najważniejszym wśród nich jest bardzo wiarygodne i zautomatyzowane badanie pod kątem przeciwciał anty-transglutaminazy (anty-tTG) klasy IgA. Równie skuteczne, ale mniej rozpowszechnione, jest badanie pod kątem przeciwciał przeciw endomysium mięśni gładkich (EMA). Badania pod kątem przeciwciał antygliadynowych (AGA) klas IgA oraz IgG są decydujące zwłaszcza u dzieci w wieku poniżej trzeciego roku życia. Wyizolowana zmiana w badaniu AGA-IgG nie ma z reguły znaczenia diagnostycznego u dzieci, u których występuje niedobór w surowicy IgA.

Biopsja jelita

W przypadku pozytywnego wyniku badań krwi, kolejnym krokiem jest wykonanie biopsji jelitowej — procedury, w trakcie której za pomocą endoskopu pobiera się próbkę tkanki z jelita cienkiego i poddaje ją analizie. W przypadku stwierdzenia zmian właściwości wyściółki jelita (zanik kosmków i wzrost limfocytów intraepitelialnych) można wykonać ostateczną diagnozę celiakii.

Próba glutenowa

W razie wątpliwości zwyczajowo przeprowadza się próbę glutenową, polegającą na reekspozycji pacjenta na gluten po upływie co najmniej dwóch lat od rozpoczęcia kuracji dietą. Diagnoza celiakii jest potwierdzona, jeśli test — przeprowadzany pod kontrolą medyczną — spowoduje kliniczny i histologiczny nawrót choroby w ciągu kilku miesięcy lub, rzadziej, w ciągu kilku lat.